تنگی نفس، تنفس دشوار یا پرزحمت را گویند. بیمار احساس ناخوشایند دشواری و سختی تنفس و سطحی شدن تنفس را دارد (کوتاه و سطحی بودن تنفس). این مشکل در بسیاری از بیماریها مشاهده می‌شود و می‌تواند علل قلبی مانند نارسایی قلب، ریوی مانند آسم و عصبی مانند اضطراب داشته باشد. علل ریوی می‌تواند به دلیل انقباض نایژه‌ها و انسداد نسبی آنها مانند آسم یا افزایش التهاب و ترشحات مجاری مانند سینه‌پهلو باشد.

 

تنگی نفس را بیمار بیان می‌کند و مشکلی که پزشک می‌تواند مشاهده کند نیست. تند بودن تنفس و یا دشوار بودن دم و بازدم (استفاده از عضلات فرعی تنفسی) چیزی است که پزشک ممکن است مشاهده کند.

علل تنگی نفس

در بیشتر موارد، تنگی نفس در اثر بیماری قلبی و یا ریوی بروز می کند.

قلب و ریه در رساندن اکسیژن به بافت های بدن و دور کردن دی اکسید کربن از آن ها نقش دارند و بروز هر گونه مشکلی در این روند، روی تنفس شما موثر است.

علل شایع تنگی نفس عبارتند از:

- بیماری آسم

- مسمومیت با گاز مونوکسیدکربن

- تامپوناد قلبی (فشار روی قلب به دلیل تجمع خون و مایعات دیگر در اطراف قلب)

- حمله قلبی

- کاهش فشار خون

- آمبولی ریه

- پنومونی (ذات الریه)

- آسیب ریه و قلب در اثر فشار زیر آب (مثل غواصی)

- گرفتگی راه تنفسی فوقانی

اگر به طور ناگهانی دچار تنگی نفس شدید گشتید، طوری که دیگر نتوانستید کاری انجام دهید، فورا به اورژانس (115) زنگ بزنید و یا از کسی بخواهید تا شما را نزد پزشک ببرد

علل تنگی نفس مزمن عبارتند از:

- بیماری آسم

- بیماری انسداد مزمن ریوی (COPD)

- بد کار کردن قلب    

- بیماری ریوی درون شبکه ای

- چاقی

 

تعدادی از بیماری های دیگر نیز باعث می شوند فرد نفس کم بیاورد و دچار تنگی نفس شود، مثل:

الف) بیماری های ریوی

- بیماری خروسک (کروپ)

- سرطان ریه

- ذات الجنب (آماس شامه ریه)

- ادم ریوی

- فیبروز ریوی

- فشار خون ریوی

- سارکوئیدوز

- سل

پریکاردیت

 

ب) بیماری های قلبی

- کاردیومیوپاتی       

- آریتمی قلبی

- نارسایی قلبی

- پریکاردیت

 

 

ج) سایر بیماری ها و مشکلات

- کم خونی

- شکستگی دنده قفسه سینه

- خفگی        

- التهاب اپی گلوت (دریچه نای)

- بلعیدن یک جسم خارجی مثل سکه

- اختلال اضطراب فراگیر

- سندرم گیلن باره

- بیماری میاستنی گراویس

 

 

تنگی نفس می‌تواند نشانه خطرناکی باشد

دانشمندان می‌گویند افرادی که دچار تنگی نفس هستند در مقایسه با آن‌ها که درد قفسه‌سینه دارند، ممکن است بیشتر در معرض خطر مرگ ناشی از بیماری قلبی قرار بگیرند.

به گزارش مدلاین پلاس، محققان دریافته‌اند مبتلایان به تنگی نفس به میزان قابل ملاحظه‌ای مرگ ناشی از بیماری قلبی را تجربه می‌کنند.

افراد اغلب تنگی نفس را یک نشانه جدی تلقی نمی‌کنند، اما به ویژه در کسانی که دارای عوامل خطر بیماری‌های قلبی هستند و افرادی که بیماری ریوی ندارند، شاید تنگی نفس تنها نشانه وجود بیماری جدی قلبی‌عروقی باشد.

محققان می‌گویند احتمال مرگ در افرادی که مشخص شده بیماری عروق کرونر ندارند، اما دچار تنگی نفس بوده‌اند، چهار برابر بیماران بدون علامت و دو برابر بیمارانی است که درد قفسه‌سینه داشته‌اند.

محققان می‌گویند شاید علت این باشد که پزشکان احتمالا بیماران دارای درد قفسه‌سینه را بیشتر به جراحی بای‌پس یا آنژیوپلاستی توصیه می‌کنند.